Basiscursus Luchtkwaliteit

• Fijnstof en NOx centraal
• Omgevingswet en Schone Lucht Akkoord
• Inzicht in aanpak gemeentelijk luchtkwaliteitsbeleid
• Gezondheidseffecten, modelering, regelgeving en maatregelen

Inhoud

Inleiding

Luchtkwaliteit staat volop in de belangstelling. Ondanks dat de luchtkwaliteit verbetert, laten wetenschappelijke inzichten zien dat luchtverontreiniging tot de top drie van ziekteveroorzakers in Nederland behoort. In 2030 worden nieuwe strengere luchtkwaliteitseisen vanuit de EU van kracht. Niet vreemd dus dat steeds meer steden milieuzones instellen, gemeenten werken aan vermindering van houtstook en omgevingsdiensten strengere emissie-eisen stellen aan de industrie.

Inhoud en resultaat

De meeste steden voldoen inmiddels aan de huidige Europese normen voor luchtkwaliteit. Maar verkenningen laten zien dat het allerminst vanzelfsprekend is om ook aan de strengere EU-luchtkwaliteitseisen voor 2030 te voldoen. Onze gezondheid is gebaat bij een verdere verbetering van de luchtkwaliteit. Maar de problematiek rond luchtverontreiniging behelst meer dan alleen verkeer in stedelijke gebieden. Luchtverontreiniging kan veel verschillende bronnen hebben en houdt zich niet aan landsgrenzen. De effecten zijn merkbaar op gezondheid, milieu en natuur.

In deze basiscursus schakelen we van ‘normdenken’ over naar ‘kwaliteitsdenken’ over luchtkwaliteit. Je krijgt inzicht in de gezondheidseffecten van luchtvervuiling, vooral door fijnstof en stikstofoxiden. We verdiepen ons in de wet- en regelgeving van luchtkwaliteit: hoe moet je daar als gemeente of provincie mee omgaan? Je krijgt antwoord op vragen als: Waarom is fijnstof zo’n probleem? Wat zijn de belangrijkste bronnen van luchtverontreiniging en wat is daar aan te doen? Hoe werkt de Omgevingswet voor luchtkwaliteit? Hoe zitten luchtkwaliteitsnormen in elkaar? En wat is de invloed van internationale regelgeving?

De cursus biedt een basiskennis luchtkwaliteit, en is ook heel geschikt voor degene die de basiskennis wil opfrissen en weer op de hoogte wil zijn van de laatste ontwikkelingen.

Doelgroep

De Basiscursus Luchtkwaliteit is bestemd voor medewerkers milieu en ruimtelijke ordening van overheden en omgevingsdiensten. Daarnaast is de cursus relevant voor medewerkers verkeer, gezondheidsdeskundigen en adviseurs.

Programma

Dag 1: Cursusleiding ir. B.W. (Berend) Hoekstra (TAUW)

Kader luchtkwaliteit - Berend Hoekstra

Positie luchtkwaliteit

• Wat bepaalt de luchtkwaliteit (bronnen, stoffen)
• Relatie met andere milieuthema’s en integrale thema’s
• Betrokken partijen en hun positie

Wettelijk kader

• EU regelgeving en beleid (Richtlijnen luchtkwaliteit, RIE, zero pollution policy)
• NL regelgeving (Omgevingswet, Bal, Bkl)
• Relatie andere wet- en regelgevingen beleid (o.a. Schone Lucht Akkoord, SLA)

Verplichtingen en bevoegdheden

• Monitoren en rapporteren luchtkwaliteit
• Planvorming
• Bevoegdheden

Knelpunten in de praktijk

• Jurisprudentie

Aanpak luchtkwaliteit- Berend Hoekstra

• Strategie (proactief, ontwerpend, reactief)
• Luchtkwaliteitsplan(Inhoud,type maatregelen, proces)
• Omgevingsplan

Onderzoek luchtkwaliteit - Luc Verhees

• De problematiek
• Meten of rekenen
• Concentratie- en depositiemetingen
• Theorie luchtkwalteitsmodellering (NNM: Nieuw Nationaal Model)
• Effecten op gezondheid en kwantificering van gezondheidseffecten
• Rekenmodellen in Nederland (SRM1, SRM2, SRM3)
• Geurberekeningen (percentielberekeningen)
• Trends in emissies en concentratieniveaus
• Achtergrondconcentraties (GCN)
• Gebruik rekensoftware Geomilieu en kritische parameters
• Uitvoer van rekenmodellen en beoordeling resultaten
• Inzoomen op modellering industrie, gebouwinvloed en wegverkeer

Dag 2: Cursusleiding: ir. W.J. (Wim) van Doorn (TAUW)

Gemeentelijke luchtkwaliteitsplannen - Wim van Doorn

• Achtergrond van luchtkwaliteitsplannen
• Schone Lucht Akkord (SLA)
• Maatregelen per doelgroep (verkeer, industrie, houtstook, etc.)
• Monitoring
• Communicatie
• Organisatie 

De bovenstaande theorie wordt afgewisseld met oefeningen a.d.h.v. praktijkvoorbeelden

Praktijkworkshop

• Aan de hand van cases gaan de deelnemers zelf aan de slag met maatregelen luchtkwaliteit.

Lucht en gezondheid- Dr. ir. J.J. (Jeroen) de Hartog (GGD Utrecht)

• Stoffen, effecten en gezondheid
• Relatie met onderzoeken
• Communicatie naar de burger        
           - Krachtenveld
           - Communicatie over gezondheid
           - Communicatie over luchtkwaliteit    
           - Formuleren boodschap
• Normstelling relativeren?
• Ontwikkelingen

Vragenronde en evaluatie

Materiaal

• Digitale hand-outs en eventueel aanvullend digitaal materiaal
• Toegang tot de gehele digitale kennisbank Omgevingsweb Pro tot een maand na de cursus

Hiermee krijgt u toegang tot het dossier met alle relevante achtergrondinformatie rondom uw cursus. Zo kunt u voor, tijdens en na de cursus continu leren over dit onderwerp.

Verder krijgt u met Omgevingsweb Pro gratis toegang tot tientallen dossiers, 40 digitale boeken van Berghauser Pont Publishing, waaronder commentaar en naslag, en het gehele jurisprudentie archief.